SİYASETTARİHTÜRKİYE

Dünden Bugüne Türkiye’deki Siyasi Partilerden Kaç Tanesini Sayabilir(sin)iz?

‘Öz Demokrat Partisi’ deyince belleğinizde bir şeyler canlanıyor mu? Ya da ‘Gönül Birliği Yeşiller Partisi’ ya da ‘Ayyıldız Partisi’ desek? Bunlar Türkiye Cumhuriyeti tarihinde yer alan siyasi partilerden sadece birkaçı. “Sadece” dememizin sebebi, 1945–1960 yılları arasında kurulan siyasi parti sayısının, 40; 1961–1980 arasında 51 olması (1). Bunun yanında 1983’ten günümüze kadar bu liste uzatılsa, toplamda üç haneli rakamlara ulaşabilmek gayet mümkün. Elbette ki bir açıdan bu kadar çok partinin büyük bir kısmından haberdar olabilmek mümkün değildir. Lakin bunun yanında, TBMM’ye bugüne değin girebilmiş parti sayısı 28 olarak ifade edilse de(2) yine bu partiler içerisinden kaç tanesi hakkında malumatımızın olduğu bir muammadır. Dolayısıyla böylesi bir tablo içerisinde genel seçimler sürecinde seçmenlerin parti programları hakkında genel bir fikre sahip olmadıkları eleştirisi, birinci planda olamayacak bir konu olarak karşımıza çıkmaktadır.

Konunun ‘dün’ boyutu böyle iken, ‘bugün’ de çok farklı bir durumun olduğunu belirtmek güçtür. Bugün, faaliyette olan siyasi parti sayısı 60’tır. (Esasında bu rakama dahi çeşitli araştırmalar vasıtasıyla ulaşabilmek güçtür. Bizi bu rakama götüren, Anayasa Mahkemesi’nin 25 Nisan 2012 günü kutlamış olduğu 50. kuruluş yıldönümünde, ilk kez faaliyette olan siyasi partilerin tamamını davet etmiş olmasıdır. Bu davet kapsamında belirtilen sayı 60’tır(3)). Bu rakam ilk duyulduğunda “gerçekten o kadar çok mu?” sorusu kaçınılmaz olmaktadır. Fakat gerçek budur. Bir diğer gerçek ise, Türkiye’de siyasete ilgi duyan birçok kimsenin bu partiler arasında sayabileceği parti sayısının iki elin parmaklarını geçmeyeceğidir.

Peki, ama böylesi bir durumu ortaya çıkaran ana etmenler nelerdir?

Kuşkusuz bu soruya cevaben ilk olarak “medya” etmeninden bahsedebilmek mümkün. Medyanın seçmen üzerindeki etkisi, bahsi geçen onlarca partinin mevcudiyetinden bihaber olunmasına sebep olmaktadır. Partilerin sağlam bir teşkilatlanmaya sahip olmamaları ya da halka hitap edecek söylem(ler) ortaya koyamamış olmaları da diğer etmenler olarak eklenebilir. Ancak, siyasete ilgi duyan kimselerin dahi bu partileri göz ardı etmeleri ve hatta onların dahi bihaber olması ana etmenlerden birini teşkil etmektedir. Bu duruma sebep olan etmenlerden biri olarak da, tarihsel perspektifte iki parti üzerine kurgulanmaya çalışılan yapıdan söz edilebilir. CHP–DP ikilisinden günümüze uzanan ve (isimler farklı olsa da) sürdürülmeye çalışılan bu iki partili kurgu üzerinde düşünülmesi gerekmektedir.

Bu bağlamda sonuç olarak, siyasi partilerin fazlalığının çeşitli nedenlerden ötürü demokrasi tartışmalarına yeni bir boyut kazandır(a)madığı ortadadır. Buna karşın, yaklaşık 90 yıllık Cumhuriyet tarihimizdeki partilerin isimleri dahi uzun bir liste oluşturmaktadır ve siyasete ilgi duyan kimseler dahi bu liste hakkında genel bir malumata sahip değildir. Fakat bahsi geçen boyutun kazandırılması hususunda bu önemli bir adımdır. Dolayısıyla malum soruyu tekrar sormak kaçınılmazdır Dünden bugüne Türkiye’deki siyasi partilerden kaç tanesini sayabilir(sin)iz?

Samet ZENGİNOĞLU

Dipnotlar

(1)Hakan Toy ve Defne Elmacı, Kronolojik Türkiye Tarihi Ansiklopedisi, Karma Kitaplar, İstanbul, 2007, s. 426.

(2)http://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrkiye’deki_siyasi_partiler_listesi (Erişim: 13.07.2012)

(3)http://www.hurriyet.com.tr/gundem/20375248.asp (Erişim:14.07.2012)

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı